ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာပြီ (လား)

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာပြီ (လား)
မြန်မာနွေဦးခရိုနီကယ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၆ မြင်ကွင်း
(မိုးမခ) အောက်တိုဘာ ၂၇၊ ၂၀၂၆


ငါးနှစ်ကျော် တိတ်ဆိတ်နေခဲ့တဲ့ နိုင်ငံရေးအသံ
၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ငါးနှစ်ကျော်ကြာ ပြင်ပကမ္ဘာနဲ့ အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ခံထားရတဲ့ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ဟာ သားဖြစ်သူ ကင်အဲရစ်နဲ့ ပြန်လည်စကားပြောခွင့်ရခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ သတင်း ထွက်ပေါ်လာပါတယ်။ ဒါဟာ မိသားစုဝင်နှစ်ဦး ပြန်လည်ဆက်သွယ်ခွင့်ရတဲ့ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ ဖြစ်ရပ်တခုသာမက မြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှာ နှစ်ပေါင်းများစွာ တိတ်ဆိတ်နေခဲ့တဲ့ နိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင်တဦးရဲ့ အသံ ပြန်လည်ပေါ်ထွက်လာခြင်းလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ သို့သော် ဒီဆက်သွယ်မှုတကြိမ်ကနေ သူ့ရဲ့ လက်ရှိနိုင်ငံရေးသဘောထားနဲ့ အနာဂတ်အခန်းကဏ္ဍကို သိရှိနိုင်တာတော့ မဟုတ်သေးပါဘူး။


စစ်တပ်က ဘာကြောင့် အခုမှ ခွင့်ပြုသလဲ

စစ်အာဏာသိမ်းပြီး ငါးနှစ်ကျော်ကြာမှ မိသားစုနဲ့ ဆက်သွယ်ခွင့်ပြုလိုက်တာဟာ လူသားချင်းစာနာမှုအရ ဆောင်ရွက်တာလား၊ နိုင်ငံတကာဖိအားတွေကို တုံ့ပြန်တာလား၊ ဒါမှမဟုတ် နိုင်ငံရေးတွက်ချက်မှုတခုခု ရှိနေတာလားဆိုတာ မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်တပ်ရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ကို အတိအကျ မသိနိုင်သေးပေမဲ့ ဒီလိုခွင့်ပြုချက်တခုဟာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အပေါ် ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ အခြေအနေကို အခြေခံကျကျ ပြောင်းလဲပေးလိုက်တာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ သူ့ရဲ့ လွတ်လပ်ခွင့်နဲ့ နိုင်ငံရေးအခွင့်အရေးတွေဟာ ဆက်လက်ကန့်သတ်ခံထားရဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာရင် ဘယ်နိုင်ငံရေးထဲကို ပြန်လာမှာလဲ

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နိုင်ငံရေးလောကထဲ ပြန်လည်ပါဝင်ခွင့်ရခဲ့ရင်တောင် ၂၀၂၁ ခုနှစ်မတိုင်မီက မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအခြေအနေကို ပြန်ရောက်မှာ မဟုတ်တော့ပါဘူး။ လွန်ခဲ့တဲ့ ငါးနှစ်ကျော်အတွင်း လက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေး၊ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ အခန်းကဏ္ဍ၊ ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီအပေါ် မျှော်မှန်းချက်တွေနဲ့ နိုင်ငံရေးအင်အားစုတွေအကြား ဆက်ဆံရေးတွေ အကြီးအကျယ် ပြောင်းလဲခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာမလားဆိုတာထက် ပြောင်းလဲသွားတဲ့ နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းမှာ ဘယ်လိုအခန်းကဏ္ဍကနေ ပါဝင်နိုင်မလဲဆိုတာက ပိုပြီး အရေးကြီးတဲ့ မေးခွန်းဖြစ်လာပါတယ်။

ပုဂ္ဂိုလ်တဦးရဲ့ အခန်းကဏ္ဍနဲ့ နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ အနာဂတ်

မြန်မာ့ဒီမိုကရေစီလှုပ်ရှားမှုမှာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ရဲ့ အခန်းကဏ္ဍဟာ အရေးပါခဲ့တာ ငြင်းမရပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ လက်ရှိမြန်မာ့နိုင်ငံရေးရဲ့ အနာဂတ်ကို ခေါင်းဆောင်တဦးတည်းအပေါ် မူတည်ပြီး တည်ဆောက်လို့ မရတော့တဲ့ အခြေအနေလည်း ဖြစ်နေပါတယ်။ နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းတွေ၊ တိုင်းရင်းသားအင်အားစုတွေ၊ လူငယ်မျိုးဆက်တွေနဲ့ ဒေသအလိုက် ပေါ်ထွန်းလာတဲ့ ခေါင်းဆောင်မှုတွေကို အသိအမှတ်ပြုနိုင်ဖို့ လိုအပ်လာပါတယ်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ရဲ့ အတွေ့အကြုံနဲ့ နိုင်ငံရေးဩဇာကို ဒီအင်အားစုတွေနဲ့ ဘယ်လိုချိတ်ဆက်နိုင်မလဲဆိုတာဟာ အနာဂတ်နိုင်ငံရေးအတွက် စဉ်းစားစရာ ဖြစ်ပါတယ်။

ပြန်လာခြင်းနဲ့ လွတ်မြောက်ခြင်းဟာ မတူညီပါ

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ရဲ့ အသံကို ပြန်ကြားရခြင်းဟာ သူ့ကို ထောက်ခံသူတွေအတွက် မျှော်လင့်ချက်တခု ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ သို့သော် မိသားစုနဲ့ စကားပြောခွင့်ရခြင်းဟာ အကျဉ်းချခံထားရတဲ့ အခြေအနေကနေ လွတ်မြောက်ခြင်း မဟုတ်သလို နိုင်ငံရေးလုပ်ငန်းစဉ်တွေမှာ ပြန်လည်ပါဝင်ခွင့်ရခြင်းလည်း မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် ဒီဖြစ်ရပ်ကို နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲတခုရဲ့ အစလို့ အလျင်စလို ကောက်ချက်ချတာထက် နောက်ထပ် ဘယ်လိုတိုးတက်မှုတွေ ရှိလာမလဲဆိုတာ စောင့်ကြည့်ဖို့ လိုပါတယ်။

ပြည်သူတွေ ဘာကို မျှော်လင့်နေကြသလဲ

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာပြီဆိုတဲ့ စကားနောက်မှာ ပြည်သူတွေရဲ့ မျှော်လင့်ချက်တွေ ဘယ်လိုရှိနေမလဲဆိုတာ စဉ်းစားကြည့်ဖို့ လိုပါတယ်။ တချို့က သူ့ကို လွတ်မြောက်လာစေချင်ကြမယ်။ တချို့က စစ်ပွဲတွေ ရပ်တန့်ပြီး ငြိမ်းချမ်းရေးရဖို့ မျှော်လင့်ကြမယ်။ တချို့ကတော့ သူ့ရဲ့ နိုင်ငံရေးဩဇာနဲ့ ကွဲပြားနေတဲ့ အင်အားစုတွေကို ပြန်လည်ချိတ်ဆက်နိုင်မလားဆိုတာ စောင့်ကြည့်နေကြမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ တချို့အတွက်တော့ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ဟာ အရပ်သားအစိုးရ၊ ရွေးကောက်ပွဲနဲ့ ပုံမှန်နေ့စဉ်ဘဝတို့ကို ပြန်လည်အမှတ်ရစေတဲ့ နိုင်ငံရေးသင်္ကေတတခုလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

သို့သော် ပြည်သူတွေရဲ့ မျှော်လင့်ချက်ဟာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်တဦးတည်းအပေါ်မှာပဲ ရှိနေတယ်လို့ ယူဆလို့ မရပါဘူး။ ငါးနှစ်ကျော်အတွင်း ပြည်သူတွေရဲ့ နိုင်ငံရေးအတွေ့အကြုံ၊ စွန့်လွှတ်အနစ်နာခံမှုနဲ့ အနာဂတ်အပေါ် မျှော်မှန်းချက်တွေပါ ပြောင်းလဲလာခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာမယ်ဆိုရင် ပြည်သူတွေက သူ့ဆီက ဘာမျှော်လင့်ကြမလဲဆိုတာနဲ့အတူ သူကိုယ်တိုင်ကရော ပြောင်းလဲသွားတဲ့ ပြည်သူတွေရဲ့ မျှော်လင့်ချက်တွေကို ဘယ်လိုနားလည်မလဲဆိုတာလည်း အရေးကြီးပါတယ်။

ဒီနေရာမှာ မေးခွန်းတခု ရှိလာပါတယ်။ ပြည်သူတွေဟာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို ပြန်လိုချင်ကြတာလား၊ ဒါမှမဟုတ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နဲ့အတူ ရှိခဲ့ဖူးတဲ့ နိုင်ငံရေးမျှော်လင့်ချက်တွေကို ပြန်လိုချင်ကြတာလား။ ဒီနှစ်ခုဟာ တူသလိုရှိပေမဲ့ အဓိပ္ပာယ်ချင်း မတူပါဘူး။ ပုဂ္ဂိုလ်တဦး ပြန်လည်ပေါ်ထွက်လာခြင်းနဲ့ ပြည်သူတွေ မျှော်လင့်ခဲ့တဲ့ နိုင်ငံရေးအခြေအနေတရပ် ပြန်လည်ရရှိခြင်းဟာ တထပ်တည်း မကျနိုင်ပါဘူး။

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နဲ့ NLD ပါတီရဲ့ အနာဂတ်

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာနိုင်မယ်ဆိုရင် သူဦးဆောင်ခဲ့တဲ့ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) ပါတီရဲ့ အနာဂတ်ဟာလည်း မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာပါတယ်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် NLD ပါတီဟာ ခေါင်းဆောင်တွေ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရတာ၊ ပါတီဝင်တွေ ဖိနှိပ်ခံရတာ၊ ပါတီလုပ်ငန်းတွေ ရပ်တန့်သွားတာနဲ့ စစ်တပ်ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ပါတီမှတ်ပုံတင် ပယ်ဖျက်တာတွေကို ရင်ဆိုင်ခဲ့ရပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ပါတီတခုရဲ့ တရားဝင်မှတ်ပုံတင်မှုနဲ့ ပြည်သူတွေအကြား ရှိနေတဲ့ နိုင်ငံရေးထောက်ခံမှုဟာ မတူညီတဲ့ ကိစ္စနှစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ NLD ဟာ အတိတ်က ရွေးကောက်ပွဲအောင်မြင်မှုတွေနဲ့ နိုင်ငံရေးအတွေ့အကြုံတွေ ရှိခဲ့ပေမဲ့ လက်ရှိမြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှာ အဲဒီအတွေ့အကြုံတွေကို ဘယ်လိုအသုံးချနိုင်မလဲဆိုတာ ပြန်လည်စဉ်းစားဖို့ လိုလာပါတယ်။

အထူးသဖြင့် လွန်ခဲ့တဲ့ ငါးနှစ်ကျော်အတွင်း ပေါ်ထွန်းလာတဲ့ လူငယ်ခေါင်းဆောင်တွေ၊ တော်လှန်ရေးအင်အားစုတွေ၊ တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ NLD ရဲ့ ဆက်ဆံရေးဟာ အနာဂတ်မှာ အရေးပါတဲ့ အချက်တခု ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာခြင်းဟာ NLD ပါတီ အရင်အတိုင်း ပြန်လာခြင်းလို့ အလိုအလျောက် မဆိုနိုင်ပါဘူး။

ဒါကြောင့် မေးစရာရှိတာက ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်က NLD ကို ပြန်လည်ဦးဆောင်မလားဆိုတာတခုတည်း မဟုတ်ပါဘူး။ NLD ကိုယ်တိုင်ကရော ပြောင်းလဲသွားတဲ့ မြန်မာ့နိုင်ငံရေးနဲ့ ပြည်သူတွေရဲ့ မျှော်လင့်ချက်အသစ်တွေကို ဘယ်လိုတုံ့ပြန်မလဲဆိုတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာနိုင်ပေမဲ့ NLD ပါတီကတော့ ၂၀၂၀ ခုနှစ်က အခြေအနေအတိုင်း ပြန်လာနိုင်မှာလားဆိုတဲ့ မေးခွန်းကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားဖို့ လိုပါတယ်။

နိဂုံး

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာပြီဆိုတဲ့ စကားဟာ လက်ရှိအချိန်မှာ ပကတိအခြေအနေထက် နိုင်ငံရေးအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုမှုတခု ဖြစ်နေပါတယ်။ သူ့ရဲ့အသံ ပြန်ပေါ်လာပေမဲ့ သူ့ရဲ့လွတ်လပ်ခွင့် ပြန်ရလာတာ မဟုတ်သေးပါဘူး။ တချိန်တည်းမှာပဲ သူမပါဝင်နိုင်ခဲ့တဲ့ ငါးနှစ်ကျော်အတွင်း မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဟာ အရင်အတိုင်း မဟုတ်တော့ပါဘူး။

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြန်လာပြီလို့ ပြောနိုင်သလား၊ ဒါမှမဟုတ် ပြန်လာပြီလားလို့ မေးခွန်းထုတ်ရဦးမှာလား။ ဒီမေးခွန်းရဲ့ အဖြေဟာ သူ့ရဲ့လွတ်မြောက်မှုတခုတည်းမှာ မရှိပါဘူး။ ပြောင်းလဲသွားတဲ့ မြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှာ သူ့ရဲ့အခန်းကဏ္ဍ ဘယ်လိုရှိနိုင်မလဲ၊ NLD ပါတီက ဘယ်လိုပြန်လည်ရပ်တည်နိုင်မလဲ၊ ပြည်သူတွေရဲ့ မျှော်လင့်ချက်အသစ်တွေနဲ့ ဘယ်လိုပြန်လည်ဆုံတွေ့နိုင်မလဲဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေနဲ့လည်း ဆက်စပ်နေပါတယ်။

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ရဲ့ အသံ ပြန်ကြားရတာဟာ ပြန်လာခြင်းရဲ့ အစဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူ့ရဲ့ နိုင်ငံရေးအခန်းကဏ္ဍ အမှန်တကယ် ပြန်လည်ပေါ်ထွက်လာပြီလားဆိုတာကတော့ အဖြေမပေါ်သေးတဲ့ မေးခွန်းတခုအဖြစ် ကျန်ရှိနေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။


Join Us @ MoeMaKa Telegram

t.me@moemaka

Please show your support, donate with Zelle

Zelle to moemaka.org@gmail.com "MoeMaKa Multimedia"

Like and Subscribe MoeMaKa YouTube Channel

youtube.com/@moemaka

Like us on MoemaKa Facebook

Follow us on X

X.com/MoeMaKa

#MoeMaKaMedia

#WhatsHappeningInMyanmar