ဈေး ရုတ်တရက် ပြန်တက်လာတဲ့ မြန်မာကျပ်ငွေနဲ့ မြို့ပြက နေ့စားအလုပ်သမားတွေရဲ့ အခက်အခဲ
မြန်မာနွေဦး ခရိုနီကယ် - သြဂုတ် ၂၁ မြင်ကွင်း
(မိုးမခ) ဩဂုတ် ၂၂၊ ၂၀၂၃
ဈေး ရုတ်တရက် ပြန်တက်လာတဲ့ မြန်မာကျပ်ငွေနဲ့ မြို့ပြက နေ့စားအလုပ်သမားတွေရဲ့ အခက်အခဲ
ကျပ် ၂ သောင်းတန် ထုတ်မယ်လို့ စစ်ကောင်စီက ထုတ်ပြန်လိုက်တာရယ်၊ စစ်ကောင်စီ အစိုးရရဲ့ နိုင်ငံခြားငွေ လုပ်ကိုင်တဲ့ ဘဏ် ၂ ဘဏ်ကို အမေရိကန်က ပိတ်ဆို့လိုက်ပြီးနောက် တောက်လျှောက် ကျဆင်းလာတဲ့ မြန်မာကျပ်ငွေတန်ဖိုးဟာ ယနေ့မှာတော့ ထိုးကျနေရာက ပမာဏတခုထိ ပြန်တက်လာတာ တွေ့ရပါတယ်။ ပြန်တက်လာတဲ့ အကြောင်းအရင်းက စစ်ကောင်စီက တရားဝင်နည်းလမ်းက ရထားတဲ့ နိုင်ငံခြားငွေ အမျိုးအစားတွေဖြစ်တဲ့ ဒေါ်လာ၊ ယူရို၊ ယန်း၊ ရင်းဂစ်၊ စင်ကာပူဒေါ်လာ၊ ယွမ်၊ ဘတ် တို့ကို လက်ခံရရှိပြီး နောက် ၆ လအတွင်း ဒေါ်လာ ၁ သောင်းအထိ ပမာဏဆိုရင် ဘဏ်စာရင်းထဲ ထည့်တာ သို့မဟုတ် တရားဝင် ငွေလဲကောင်တာတွေမှာ ရောင်းချတာ လုပ်ရမယ်ဆိုတဲ့ ၂၀၁၄ ခုနှစ်က ထုတ်ထားတဲ့ အမိန့်ကို ယနေ့နေ့စွဲနဲ့ ပြန်လည် ဖော်ပြလိုက်ပြီးနောက် အခုလို စျေးကွက်ထဲမှာ ဂယက်ရိုက်ခတ် ပြောင်းလဲခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီအမိန့်မှာ ကန် ဒေါ်လာ ၁ သောင်းထက်ပိုတဲ့ ငွေပမာဏ ဆိုရင် ဘယ်လို စီမံရမလဲဆိုတာ မဖော်ပြထားပါဘူး။ တိုတိုပြောရရင်တော့ လက်ထဲမှာ ကန်ဒေါ်လာ အပါအဝင် နိုင်ငံခြားငွေတွေကို လက်ဝယ်တွေ့ရှိရင် တရားဝင် နည်းလမ်းအရ ရထားတာလား၊ ကာလအားဖြင့် ၆ လအောက် ဖြစ်၊ မဖြစ် စတာတွေကို စစ်ဆေးမယ်ဆိုတဲ့ သဘောမျိုးဖြစ်တာကြောင့် လက်ဝယ် နိုင်ငံခြားငွေတွေ့ရင် စစ်မေးခံရနိုင်တဲ့ အနေအထားလို့ဆိုရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
အခုပြန်တက်လာတဲ့ ပမာဏက စျေးထိုးမကျခင်က ကျပ်ငွေတန်ဖိုးထိတော့ မရောက်သေးပါဘူး။ ပြီးခဲ့တဲ့ ရက်ပိုင်းက တန်ဖိုးအကျဆုံးအချိန်က မြန်မာကျပ်ငွေ ၁ သိန်း ပြည်တွင်းမှာ ပေးဖို့ ထိုင်းဘက်ကနေ ဘတ် ၉၄၀ လောက်သာပေးရတဲ့ အထိ ကျဆင်းခဲ့ရာက သြဂုတ်လ ၂၁ ရက်မှာတော့ ကျပ် ၁ သိန်း ဘတ် ၁၀၂၀ လောက်ထိ ပြန်တက်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ငွေတန်ဖိုးကျခြင်း အကြောင်းရင်းကတော့ စစ်ကောင်စီရဲ့ အုပ်ချုပ်ရေး၊ စစ်ကောင်စီရဲ့ ငွေကြေးဆိုင်ရာ မူဝါဒ တလွဲစီမံခန့်ခွဲမှု၊ နိုင်ငံရေးအရ တရားမဝင်မှုတွေက အကြောင်းရင်းခံဖြစ်ပြီး အမေရိကန်ရဲ့ ပိတ်ဆို့မှုက ဒုတိယ အကြောင်းအချက်တွေ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ မြန်မာကျပ်ငွေ ပိုင်ဆိုင်မှုတွေကို ပြည်တွင်းမှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု လုပ်ကိုင်တာမဟုတ်တဲ့သူတွေ အနေနဲ့ ရွှေ၊ ဒေါ်လာ ဝယ်စုတာတွေက ရွှေစျေး၊ ဒေါ်လာဈေးကို ပိုမိုမြင့်တက်စေပြီး မြန်မာကျပ်ငွေကို တန်ဖိုးကျဖို့ ပိုမိုတွန်းအားပေးသလိုဖြစ်စေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
စစ်ကောင်စီအနေနဲ့ သတင်းစာထဲ ထုတ်ပြန်ကြေညာလိုက်တဲ့ ၂၀၁၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၃၀ ရက် နေ့စွဲနဲ့ အမိန့်ပါ လက်ထဲ နိုင်ငံခြားငွေ တရားဝင်နည်းလမ်းနဲ့ ရထားတာ မဟုတ်ရင်၊ အချိန်ကာလ သတ်မှတ်ချက်ထက် ကျော်လွန်ရင်၊ ဖမ်းဆီး ထောင်ချနိုင်တဲ့ အမိန့်ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်ကို ပြန်လည် ကိုးကား ဖော်ပြလိုက်တဲ့နောက် စျေးကွက်ထဲမှာ နိုင်ငံခြားငွေ ရောင်းဝယ်မှုတွေကို စစ်မေးဖမ်းဆီးနိုင်ခြေ ရုတ်တရက် မြင့်တက်လာတဲ့ သဘောကြောင့် နိုင်ငံခြားငွေ စျေးကျပြီး ကျပ်ငွေတန်ဖိုး ပြန်မြင့်တက်လာတဲ့ သဘောလည်း ဖြစ်ပါတယ်။
အခုသီတင်းပတ်တွေမှာ ဖြစ်ပွားတဲ့ ကျပ်ငွေတန်ဖိုးကျဆင်းမှုဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ နှစ် သြဂုတ်လတွင်းမှာလည်း တကြိမ်ဖြစ်ပျက်ခဲ့ဖူးပြီး အဲဒီအချိန်က ပြည်တွင်းဘဏ်တွေကို နိုင်ငံခြားငွေ လွှဲပြောင်းမှုတွကို လွှဲပြောင်းမှုတခုချင်းစီမှာ ကုန်ပစ္စည်းတင်ပို့မှု လိုင်စင်၊ အဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ ပြည်တွင်းမှာ မှတ်ပုံတင်ထားတဲ့ တရားဝင်မှု မဝင်မှုတွေ နဲ့ တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးပြီး ကန့်သတ်ခဲ့ရာက ဒေါ်လာနဲ့ အခြားနိုင်ငံခြားငွေလဲနှုန်းတွေ သိသိသာသာ မြင့်တက်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်ကောင်စီအနေနဲ့ မနှစ်ကလုပ်တဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က ပြည်တွင်းက တော်လှန်ရေး လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေ၊ မြေအောက်လှုပ်ရှားမှုတွေကို ပြည်ပက ငွေကြေးထောက်ပံ့ကြတာတွေကို တားဆီးပိတ်ပင်ဖို့ ရည်ရွယ်လုပ်ဆောင်ခဲ့တ ဖြစ်ပြီး စီးပွားရေး နယ်ပယ်၊ ကျပ်ငွေတန်ဖိုးတွေကို သိသိသာသာ ရိုက်ခတ်မှုဖြစ်ခဲ့ပြီး ကန်တဒေါ်လာ ကျပ် ၂၀၀၀ စွန်းစွန်းသာရှိရာကနေ ၁ ဒေါ်လာ ကျပ် ၃၀၀၀ လောက်ထိ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ယမန်နှစ် စက်တင်ဘာ၊ အောက်တိုဘာ နောက်ပိုင်းမှာ ၁ဒေါ်လာ ကျပ် ၂၈၀၀ အထက်မှာ တိုင်နေခဲ့တာ အခုတကျော့ပြန်ဖြစ်ပွားတဲ့ ကာလအထိ လို့ဆိုနိုင်ပါတယ်။
ဒီလို ကျပ်ငွေတန်ဖိုးကျဆင်းတာတွေက စီးပွားရေး နယ်ပယ်က ပြဿနာ အကြပ်အတည်း သက်သက်သာ မဟုတ်ပဲ၊ နိုင်ငံရေး ပြဿနာ အကြပ်အတည်းထိ သက်ရောက်နိုင်တာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ လောင်စာဆီဈေးနှုန်း မြင့်တက်မှု၊ စိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်းသုံး မြေသြဇာဈေးနှုန်းမြင့်တက်မှု၊ စားအုန်းဆီဈေး မြင့်တက်မှု၊ ဆန်စျေးမြင့်တက်မှု နဲ့ ကုန်စည်ပို့ဆောင်ခ ၊ ခရီးစရိတ်တွေ မြင့်တက်မှုတွေကို ဆက်တိုက်ဆိုသလို သက်ရောက်စေခဲ့တာ တွေ့ရပါတယ်။
လောင်စာဆီဈေးနှုန်းတွေက တလီတာကို ရန်ကုန်မြို့မှာတင် ကျပ် ၂၄၀၀၊ ၂၅၀၀ အထိ ဝန်းကျင် မြင့်တက်လာတာ တွေ့ရပြီး ခုရက်ပိုင်းအတွင်း စားအုန်းဆီ တပိသာကို ကျပ် ၁ သောင်းကျော်ထိ မြင့်တက်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အခုလို ကုန်ဈေးနှုန်းတွေ ရုတ်တရက် သိသိသာသာ မြင့်တက်လာပေမယ့် စက်ရုံ၊ အလုပ်ရုံတွေမှာ လုပ်ကိုင်နေကြတဲ့ နေ့စား လုပ်အားခတွေက မြင့်တက်လာခြင်း မရှိတာကြောင့် မြို့တွေမှာ နေထိုင် လုပ်ကိုင်နေကြရတဲ့ အလုပ်သမားတွေအဖို့ သိသိသာသာ ထိခိုက်ခံစားနေကြရတဲ အခြေအနေမျိုးဖြစ်ပါတယ်။ လုပ်အားခ ပြောင်းလဲ သတ်မှတ်ပေးတာမျိုးကို စစ်ကောင်စီရဲ့ အလုပ်သမားဝန်ကြီးဌာနက လျစ်လျူရှုထားပြီး တရက်အနိမ့်ဆုံး လုပ်အားခက ကျပ် ၄၈၀၀ ကနေ ပြောင်းလဲခြင်း သတ်မှတ်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။
ရန်ကုန်၊ မန္တလေး၊ ပဲခူး၊ ပုသိမ်တို့လို မြို့တွေမှာ နေ့စားအလုပ်သမားတွေ သိန်းနဲ့ချီ ရှိနေပြီး လုပ်ခလက်ခစား အလုပ်လို့ ခေါ်ဆိုကြတဲ့ အထည်ချုပ်စက်ရုံ၊ ဖိနပ်ချုပ်စက်ရုံလိုမျိုးတွေမှာ လုပ်ကိုင်နေကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီလို သိန်းနဲ့ချီတဲ့ အလုပ်သမားတွေရဲ့ လုပ်အားခ နိမ့်ကျမှုက စီးပွားရေး ပြဿနာသက်သက်မျှလို့ စစ်ကောင်စီက ယူဆထားကောင်း ယူဆထားပေမယ့် ဒီလို လုပ်အားခ နိမ့်ကျမှုဟာ အခြေအနေတခုမှာ နိုင်ငံရေး ပြဿနာအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားတာ နိုင်ငံရေးပြဿနာမှာ လောင်စာဖြစ်စေနိုင်တာလည်း ဖြစ်နိုင်ခြေ ရှိနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
t.me@moemaka
#MoeMaKaMedia
#WhatsHappeningInMyanmar