အပိုင်း (၅) – AI ကို လူ့အဖွဲ့အစည်းက ဘယ်လို တုံ့ပြန်သင့်သလဲ
AI နဲ့ အနာဂတ်အလုပ်အကိုင်များက ဘာလဲ ဘယ်လဲ
နယူးယောက်တိုင်းသတင်းစာ ပညာရှင်စကားဝိုင်း (ဘာသာပြန်) မိုးမခ၊ ဇွန် ၂၄၊ ၂၀၂၆
အပိုင်း (၅) – AI ကို လူ့အဖွဲ့အစည်းက ဘယ်လို တုံ့ပြန်သင့်သလဲ
Bill Wasik
ဒါဆို နောက်ဆုံးမေးခွန်းကို ရောက်လာပြီ။
AI ကြောင့် ဖြစ်လာမယ့် ဒီအပြောင်းအလဲကြီးကို
ကျွန်တော်တို့ ဘယ်လို တုံ့ပြန်ကြမလဲ။
Dean, ခင်ဗျားက အိမ်ဖြူတော်ရဲ့ AI Action Plan ရေးဆွဲရာမှာ ပါဝင်ခဲ့တယ်။
အစိုးရနဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းအနေနဲ့ ဘာလုပ်သင့်တယ်လို့ ထင်သလဲ။
Dean Ball
AI Action Plan ထဲက အချက်တွေဟာ ကျွန်တော့် အမြင်နဲ့ တော်တော်ကိုက်ညီတယ်။
ပထမဆုံး လုပ်ရမှာက
ဒီပြဿနာကို ပိုကောင်းကောင်း တိုင်းတာဖို့ပဲ။
လက်ရှိမှာ
AI က အလုပ်အကိုင်တွေအပေါ် ဘယ်လောက် သက်ရောက်နေသလဲ
ဆိုတဲ့ စီးပွားရေးအချက်အလက်တွေ မလုံလောက်သေးဘူး။
ကိုယ် မနားလည်တဲ့ ပြဿနာအတွက်
မူဝါဒကောင်းကောင်း ချမှတ်လို့ မရဘူး။
ဒါပေမယ့်
ကျွန်တော် မလိုချင်တာက
အလုပ်အကိုင်ဈေးကွက်ကို တင်းကျပ်လွန်းအောင် လုပ်လိုက်တာပဲ။
AI ဟာ
- စက်မှုတော်လှန်ရေး
- သတင်းအချက်အလက်တော်လှန်ရေး
- Renaissance ခေတ်
သုံးခု ပေါင်းထားသလို ဖြစ်တယ်။
ထုတ်လုပ်ပုံတွေ ပြောင်းလဲမယ်။
အဖွဲ့အစည်းတွေ အလုပ်လုပ်ပုံ ပြောင်းလဲမယ်။
သိပ္ပံ၊ သင်္ချာ၊ အနုပညာ နယ်ပယ်တွေမှာ အောင်မြင်မှုအသစ်တွေ ပေါ်လာမယ်။
တချို့က
AI Stakeholder Committee ဖွဲ့သင့်တယ်လို့ ပြောကြတယ်။
ဒါပေမယ့်
စက်မှုတော်လှန်ရေးတုန်းက Stakeholder Committee မဖွဲ့ခဲ့ဘူး။
လူတွေ မဲခွဲပြီး စက်မှုတော်လှန်ရေး ဖြစ်လာတာ မဟုတ်ဘူး။
AI ကိုလည်း အဲဒီလို ထိန်းချုပ်ဖို့ ကြိုးစားတာ မှားနိုင်တယ်။
Daron Acemoglu
အဲဒါက Silicon Valley က လူတချို့ရဲ့ စဉ်းစားပုံကို ကောင်းကောင်း ဖော်ပြနေတယ်။
ဟုတ်တယ်။ စက်မှုတော်လှန်ရေးတုန်းက Committee မရှိခဲ့ဘူး။
ဒါပေမယ့် ဘာဖြစ်ခဲ့လဲ။
ကလေးတွေ မိုင်းတွင်းတွေမှာ သေတဲ့အထိ အလုပ်လုပ်ခဲ့ရတယ်။
စက်ရုံအလုပ်သမားတွေရဲ့ ဘဝက ဆိုးရွားခဲ့တယ်။
လူအများကြီးရဲ့ လုပ်ခလစာတွေ ကျဆင်းခဲ့တယ်။
အခု AI က
ပိုမြန်တယ်။
ပိုကျယ်ပြန့်တယ်။
တစ်ချိန်တည်းမှာ
လုပ်ငန်းကဏ္ဍ အများကြီးကို ထိခိုက်စေမယ်။
ဒါကြောင့်
စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းနဲ့ ထိန်းကျောင်းဖို့ လိုတယ်။
Clara Shih
ကျွန်မလည်း အဲဒီအချက်ကို သဘောတူတယ်။
သင်ခန်းစာက "ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ဖို့ မလိုဘူး" မဟုတ်ဘူး။
"ညှိနှိုင်းမှု မလုပ်ရင် လူသားတွေ ဆင်းရဲဒုက္ခ ခံရမယ်" ဆိုတာပဲ။
AI မူဝါဒတွေကို
လူထု ယုံကြည်စေချင်ရင် လူအများရဲ့ အသံကို ထည့်သွင်းရမယ်။
မဟုတ်ရင်
Big Tech ကုမ္ပဏီတွေ
ဒါမှမဟုတ်
နိုင်ငံရေးအုပ်စုတစ်ခုရဲ့ အကျိုးစီးပွားကိုပဲ ကိုယ်စားပြုတယ်လို့ မြင်သွားကြမယ်။
Dean Ball
၂၀၂၈ ခုနှစ်မှာ
အလုပ်လက်မဲ့နှုန်း ဘယ်လောက်ဖြစ်မလဲ မသိဘူး။
ဒါပေမယ့်
သေချာတာတစ်ခုတော့ ရှိတယ်။
လူတွေက အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်တာ အားလုံးကို AI အပေါ် အပြစ်တင်ကြလိမ့်မယ်။
နိုင်ငံရေးသမားတွေလည်း အဲဒီလို လုပ်ကြလိမ့်မယ်။
ကျွန်တော် စိုးရိမ်တာက အဲဒီနောက်မှာ အလုပ်သမားကာကွယ်ရေးဥပဒေတွေ အလွန်အကျွံ ထုတ်လာတာပဲ။
ဥရောပမှာလို ကုမ္ပဏီတွေ Risk မယူရဲတော့တဲ့ အခြေအနေမျိုး ဖြစ်လာနိုင်တယ်။
Clara Shih
အဲဒီအချက်ကို ကျွန်မ သဘောတူတယ်။
လတ်တလော Gallup စစ်တမ်းတစ်ခုမှာ
Gen Z လူငယ် သုံးပုံတစ်ပုံလောက်က
AI အပေါ် "ဒေါသ" ထွက်နေကြတယ်လို့ ပြောထားတယ်။
ဒါဟာ အရေးကြီးတဲ့ သတိပေးချက်ပဲ။
AI ကို ကြောက်နေတဲ့ လူငယ်တွေကို
AI နဲ့ အလုပ်လုပ်နိုင်အောင် ကူညီဖို့ လိုတယ်။
ဒါကြောင့် ကျွန်မတို့က
အလုပ်ရှာသူတွေကို AI Skill သင်ပေးတဲ့ Agent တွေ တည်ဆောက်နေတယ်။
Daron Acemoglu
ကျွန်တော် ယုံကြည်တာက
Artificial Intelligence နဲ့ Human Intelligence ဟာ မတူဘူး။
လူသားတွေက ဒေတာအမြောက်အများကို လျင်မြန်စွာ မခွဲခြမ်းနိုင်ဘူး။
AI ကတော့ လုပ်နိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့်
AI မှာ
- တကယ့် ဖန်တီးနိုင်စွမ်း
- လက်တွေ့ကမ္ဘာနဲ့ ထိတွေ့ပြီး Trial-and-Error သင်ယူနိုင်စွမ်း
ဒါကြောင့်
AI က လူသားကို အစားထိုးဖို့ မဟုတ်ဘူး။
AI နဲ့ လူသား ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ဖို့ပဲ ဖြစ်သင့်တယ်။
Ethan Mollick
AI ခေတ်မှာလူငယ်ဝန်ထမ်းအသစ်တွေကို ဘယ်လို လေ့ကျင့်ပေးမလဲဆိုတာ စဉ်းစားရမယ်။
အရင်တုန်းက
Apprenticeship (အလုပ်ခွင်တွင်း သင်ကြားပေးတဲ့) စနစ် ရှိတယ်။
အလုပ်အသစ်ဝင်တဲ့သူက အခြေခံ အလုပ်ကြမ်းတွေ လုပ်တယ်။
Manager က သူ့စွမ်းရည်ကို အကဲဖြတ်တယ်။
တဖြည်းဖြည်း ကျွမ်းကျင်လာတယ်။
ဒါပေမယ့် AI ကြောင့် အလုပ်ထဲမှာပဲ ပညာယူတဲ့ အဲဒီစနစ် ပြိုလဲနေတယ်။
ဒါကြောင့် တက္ကသိုလ်တွေက အလုပ်ခွင်လေ့ကျင့်ရေးကို ပိုပြီး တာဝန်ယူရနိုင်တယ်။
Clara Shih – နိဂုံးချုပ်
ကျွန်မအတွက် အရေးကြီးဆုံး သင်ခန်းစာက
"အနာဂတ်ဟာ အလိုအလျောက် ဖြစ်ပေါ်လာမှာ မဟုတ်ဘူး"
ဆိုတာပဲ။
ကျွန်မက
အကောင်းမြင်သမားလည်း မဟုတ်ဘူး။
အဆိုးမြင်သမားလည်း မဟုတ်ဘူး။
"အခြေအနေပေါ် မူတည်တဲ့ အကောင်းမြင်သမား" ဖြစ်တယ်။
ကျွန်တော်တို့ စမ်းသပ်နိုင်တဲ့ နည်းလမ်းတွေ ရှိသေးတယ်။
လုပ်ဆောင်နိုင်တဲ့ အခွင့်အရေးတွေ ရှိသေးတယ်။
ဒါပေမယ့်
အချိန်က တဖြည်းဖြည်း နည်းလာနေပြီ။
AI Agent တွေမှာ ရည်မှန်းချက် (Goal) တစ်ခုစီ ရှိတယ်။
အဲဒီ Goal ကို ဘယ်သူ သတ်မှတ်သလဲဆိုတာ အရေးကြီးတယ်။
AI ကို အသုံးချတဲ့သူက Goal ကို သတ်မှတ်တာ ဖြစ်တယ်။
အခုအချိန်အထိ AI ရဲ့ Goal တွေဟာ
သာမန်အလုပ်သမားတွေရဲ့ အကျိုးစီးပွားနဲ့ မကိုက်ညီသေးတာ ဖြစ်နိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် အဲဒါဟာ ကျွန်တော်တို့ ရွေးချယ်နိုင်တဲ့ ဆုံးဖြတ်နိုင်တဲ့ ကိစ္စတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
t.me@moemaka
Please show your support, donate with Zelle
Zelle to moemaka.org@gmail.com "MoeMaKa Multimedia"
Like and Subscribe MoeMaKa YouTube Channel
youtube.com/@moemaka
Like us on MoemaKa Facebook
Follow us on X
X.com/MoeMaKa
#MoeMaKaMedia
#WhatsHappeningInMyanmar
.jpeg)