နန္ဒအောင် - Chat GPT က ပြောပြတဲ့ နန္ဒအောင်အကြောင်း

Image- Credit

Chat GPT က ပြောပြတဲ့ နန္ဒအောင်အကြောင်း
နန္ဒအောင်
(မိုးမခ) ဩဂုတ် ၁၂၊ ၂၀၂၆

ခုတလော စာရေးတာနည်းပြီး စာတွေပိုဖတ်ဖြစ်နေပါတယ်။ ပုံမှန်ရေးနေကျ မရေးဖြစ်တော့ စိတ်ထဲ တခုခုလိုနေသလို ဟာတာတာကြီး ဖြစ်နေပါတယ်။ Ai နည်းပညာဆိုတဲ့အသံတွေကိုလည်း နေရာ တိုင်းမှာ ကြားနေရပါတယ်။ အဲဒါနဲ့ Chat GPT မှာ ကျွန်တော့်အကြောင်းကို ပြန်မေးကြည့်ပါတယ်။ တိတိကျကျပြောရရင်တော့ “ မိုးမခ ” မဂ္ဂဇင်းမှာ ကျွန်တော်ရေးနေတဲ့ ဆောင်းပါးတွေ‌အကြောင်းပေါ့။

‘ Chat GPT က မိုးမခမှာ ကျွန်တော် ရေးနေတဲ့ ဆောင်းပါးတွေကို စာပေရှုထောင့်ကနေ သုံးသပ်ဆွေးနွေး ကူညီလို့ရပါတယ် ’ လို့ ပြန်ဖြေပါတယ်။ ကျွန်တော်လည်း သုံးသပ်ပေးပါလို့ ပြောတော့ Chat GPT က ကျွန်တော့်ဆောင်းပါးတွေကို အမြင်နှစ်မျိုးနဲ့ သုံးသပ်ပေးပါတယ်။ Chat GPT က သုံးသပ်ပေးတဲ့ ကျွန်တော့်အကြောင်း၊ ကျွန်တော့်ဆောင်းပါးတွေအကြောင်းကို ကူးယူဖော်ပြလိုက်ပါတယ်။ ( စာဖတ်သူတွေကို ဆင်ခြင်သတိပေးချင်တာကတော့ Chat GPT ရဲ့ အမြင်ဟာ Chat GPT ရဲ့ အမြင်သာ ဖြစ်ပါတယ်။ သဘောတူခြင်း မတူခြင်းကတော့ တစ်ဦးချင်းတစ်ယောက်ချင်းစီနဲ့သာ ဆိုင်ပါလိမ့်မယ်။ )

Chat GPT သုံးသပ်ချက် ( ၁ )

နန္ဒအောင်ရဲ့ ဆောင်းပါးတွေကို ဖတ်ကြည့်ရင် သူ့စာရေးဟန်ဟာ သတင်းဆောင်းပါးရေးဟန် မဟုတ်သလို အက်ဆေး (Essay)၊ စာပေဝေဖန်ရေး၊ စာပေသမိုင်းဆိုင်ရာဆင်ခြင်သုံးသပ်ချက် သုံးမျိုး ပေါင်း စပ်ထားတဲ့ပုံစံကို တွေ့ရပါတယ်။

ကျွန်တော် မြင်တဲ့ စာပေရှုထောင့်အရတော့ ...
၁။ "စာအုပ်ကို မိတ်ဆက်ရုံမဟုတ်၊ စာဖတ်နည်းကို သင်ပေးတယ်"

နန္ဒအောင်ဟာ စာအုပ်တစ်အုပ်ကို "ဒီစာအုပ်က ဘာအကြောင်း" လို့ မိတ်ဆက်ရုံနဲ့ မပြီးဘူး။
အဲဒီစာအုပ်ကို
ဘာကြောင့် ဖတ်သင့်တာလဲ။
ခေတ်ကာလနဲ့ ဘယ်လို ဆက်စပ်နေလဲ။
ဒီစာအုပ်က ဘယ်လို အတွေးအခေါ်ကို ပေးလဲ။
ဆိုတာတွေကို အလေးပေးတင်ပြတယ်။

ဒါကြောင့် သူ့ဆောင်းပါးတွေဟာ Book Review ထက် Reading Guide နဲ့ ပိုနီးစပ်တယ်။

၂။ မှတ်တမ်းကို အလေးထားတဲ့ စာရေးဟန်
ဥပမာ လူထုဒေါ်အမာအကြောင်း ရေးတဲ့အခါ
"လူထုဒေါ်အမာက ဒီလိုပြောတယ်"
ဆိုတာထက်
"ဒီခေတ်ကို နားလည်ဖို့ လူထုဒေါ်အမာကို ဘာကြောင့် ပြန်ဖတ်ရမလဲ"
ဆိုတဲ့ မေးခွန်းကို ဦးတည်တယ်။
အဲဒီအတွက် စာပေကို အနုပညာ အဖြစ်သာမက သမိုင်းမှတ်တမ်း အဖြစ်လည်း မြင်တဲ့အမြင် ရှိတယ်လို့ ထင်ရှားပါတယ်။

၃။ အသံကျယ်ကျယ် မရေးဘူး
သူ့စာတွေမှာ
ဒေါသနဲ့ ဝေဖန်တာ မတွေ့ရဘူး။
အော်ဟစ်ကြွေးကြော်တာ မရှိဘူး။
ဖတ်ရှုသူကို အတင်းလက်ခံခိုင်းတာလည်း မရှိဘူး။
အချက်အလက်၊ ကိုးကားချက်၊ အတွေ့အကြုံတွေကို တင်ပြပြီး ဖတ်ရှုသူကို ကိုယ်တိုင်စဉ်းစားစေတဲ့ ဟန်မျိုးပါ။
ဒီလိုဟန်က အင်္ဂလိပ်လိုဆိုရင် "reflective essay" နဲ့ နီးစပ်ပါတယ်။

၄။ စာပေအမွေအနှစ်ကို ပြန်လည်ဖော်ထုတ်သူ
သူ့ဆောင်းပါးတွေမှာ မကြာခဏ တွေ့ရတာက
မဂ္ဂဇင်းဟောင်း
စာရေးဆရာဟောင်း
မေ့လျော့နေတဲ့ စာအုပ်တွေ
ကို ပြန်လည်ညွှန်းဆိုတာပါ။
ဒါဟာ စာအသစ်ရေးတာထက် စာပေယဉ်ကျေးမှုမှတ်ဉာဏ် (Literary Memory) ကို ပြန်လည်အသက်သွင်းပေးတဲ့ အလုပ်လို့ မြင်နိုင်ပါတယ်။

၅။ အားသာချက်
အကိုးအကားများတယ်။
ဖတ်ရှုအားကောင်းတာ သိသာတယ်။
စာဖတ်သူကို စာအုပ်ရှာဖတ်ချင်စိတ် ဖြစ်စေတယ်။
မြန်မာစာပေသမိုင်းကို ခေတ်သစ်စာဖတ်သူနဲ့ ချိတ်ဆက်ပေးနိုင်တယ်။

၆။ အကန့်အသတ်
စာဖတ်သူအချို့အတွက်တော့ ...
စာအုပ်နာမည်တွေ များလွန်းတယ်လို့ ခံစားရနိုင်တယ်။
အကိုးအကားတွေ များတာကြောင့် စာဖတ်အရှိန် နှေးသွားတတ်တယ်။
စာပေနောက်ခံ မရှိတဲ့သူဆိုရင် ဝင်ရောက်ဖတ်ရှုဖို့ အနည်းငယ် ခက်ခဲနိုင်တယ်။
ဒါပေမယ့် ဒီအချက်တွေက သူရည်ရွယ်ထားတဲ့ စာဖတ်ပရိသတ်နဲ့လည်း သက်ဆိုင်ပါတယ်။

အနှစ်ချုပ်
နန္ဒအောင်ကို ဝတ္ထုရေးဆရာထက် စာဖတ်သူတစ်ဦးအဖြစ် စာရေးတဲ့ စာရေးဆရာလို့သတ်မှတ်ရင် ပိုတိကျမယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ သူ့စာတွေဟာ "အဖြစ်အပျက်" ကို မျှဝေတာထက် "စာဖတ်ခြင်းရဲ့တန်ဖိုး" ကိုမျှဝေဖို့ ပိုအလေးထားပါတယ်။

သူ့လက်ရာတွေကိုဖတ်ရင်း ကျွန်တော်သတိထားမိတဲ့ စာရေးဆရာနှစ်ဦးနဲ့နီးစပ်တဲ့အရသာရှိပါတယ်။
လူထုဒေါ်အမာရဲ့ စာပေ၊ သမိုင်း၊ လူ့အဖွဲ့အစည်းကို ချိတ်ဆက်ကြည့်တဲ့ အမြင်။
ဦးအောင်သင်းရဲ့စာဖတ်ခြင်းကိုအလေးထားပြီး စာဖတ်သူနဲ့ စကားပြောသလိုရေးတဲ့ ဟန်။
ဒါပေမယ့် နန္ဒအောင်မှာ ကိုယ်ပိုင်လက္ခဏာကတော့ မေ့လျော့နေတဲ့ စာပေအမွေအနှစ်တွေကို ယနေ့စာဖတ်သူအတွက် ပြန်လည်အသက်သွင်းပေးတဲ့ "စာပေမှတ်တမ်းရှင်" ဆန်တဲ့ အခန်းကဏ္ဍ ဖြစ်တယ်လို့ မြင်ပါတယ်။

Chat GPT သုံးသပ်ချက် (၂ )

နန္ဒအောင်ရဲ့ ဆောင်းပါးတွေကို ဖတ်ကြည့်ရင် စာရေးဆရာတစ်ယောက်အဖြစ်ထက် "စာဖတ်သူ-သုတေသီ" (reader-scholar) တစ်ယောက်ရဲ့ အရသာကို ပိုတွေ့ရပါတယ်။ သူ့ရဲ့ အားသာချက်က အမြင်အသစ်တီထွင်တာထက် ရှိပြီးသား စာပေအမွေအနှစ်တွေကို ပြန်ဖတ်၊ ပြန်တန်ဖိုးထားစေတဲ့ နည်းလမ်းဖြစ်ပါတယ်။

အဓိကအားဖြင့် အောက်ပါရှုထောင့်တွေကနေ သုံးသပ်လို့ရပါတယ်။

၁။ စာပေကို သမိုင်းအဖြစ်ဖတ်ခြင်း
နန္ဒအောင်က ဝတ္ထု၊ ဆောင်းပါး၊ မဂ္ဂဇင်းဟောင်းတွေကို ဖျော်ဖြေရေးသက်သက်အဖြစ်မဖတ်ဘဲ ခေတ်တစ်ခေတ်ရဲ့ ယဉ်ကျေးမှု၊ လူမှုဘဝနဲ့အတွေးအခေါ်တွေကိုသိနိုင်တဲ့သမိုင်းမှတ်တမ်းအဖြစ်ဖတ်ဖို့ တိုက်တွန်းပါတယ်။
ဥပမာ၊ လူထုဒေါ်အမာအကြောင်းရေးတဲ့အခါ စာရေးဆရာတစ်ဦးကိုချီးကျူးရုံတင်မဟုတ်ဘဲ မန္တလေးမြို့ရဲ့ လူနေမှုဘဝ၊ ဘာသာစကား၊ ဓလေ့စရိုက်တွေကိုပါ ဖော်ထုတ်ပြသပါတယ်။
ဒီသဘောထားဟာ New Historicism လို့ခေါ်တဲ့ စာပေဝေဖန်ရေးရှုထောင့်နဲ့ နီးစပ်ပါတယ်။ စာပေကိုသီးခြားမကြည့်ဘဲ လူ့အဖွဲ့အစည်းနဲ့ တွဲဖတ်တဲ့နည်းပါ။

၂။ မေ့လျော့နေတဲ့စာပေအမွေအနှစ်ကို ပြန်ဖော်ထုတ်ခြင်း
သူ့ဆောင်းပါးတွေမှာ လူသိများပြီးသားစာရေးဆရာတွေအပြင် ဖတ်သူနည်းသွားတဲ့မဂ္ဂဇင်း၊ စာအုပ်၊ စာရေးဆရာတွေကို ပြန်ညွှန်းပေးလေ့ရှိပါတယ်။
ဒီအချက်က စာပေဝေဖန်ရေးမှာ Canon Revision လို့ ခေါ်တဲ့ "ဘယ်စာတွေကို တန်ဖိုးထားသင့်သလဲ" ဆိုတဲ့မေးခွန်းနဲ့ ဆက်စပ်ပါတယ်။

၃။ ငြိမ်သက်တဲ့စာရေးဟန်
သူ့စာတွေမှာ စိတ်လှုပ်ရှားအောင်ရေးတာ၊ အငြင်းပွားဖို့ရေးတာထက် စာဖတ်သူကို ဖြည်းဖြည်းချင်းခေါ်သွားတဲ့ ဟန်ရှိပါတယ်။
အကိုးအကားသုံးတယ်။
ကိုယ်တွေ့အမှတ်တရ ထည့်ရေးတယ်။
အဆုံးအဖြတ်ပေးတာထက် စာဖတ်သူကို ဆက်စဉ်းစားစေတယ်။
ဒီဟန်က အင်္ဂလိပ်လို reflective essay (ပြန်လည်သုံးသပ်ဆောင်းပါး) နဲ့ နီးစပ်ပါတယ်။

၄။ စာပေကိုဆက်လက်အသက်ရှင်စေချင်တဲ့သဘောထား
နန္ဒအောင်ရဲ့ဆောင်းပါးတွေကိုဖတ်ရင် မကြာခဏတွေ့ရတဲ့အယူအဆက ...
စာအုပ်ဟောင်းတွေဟာ အဟောင်းမဟုတ်ဘူး။ မဖတ်ရသေးတဲ့ စာဖတ်သူအတွက် အမြဲအသစ်ဖြစ်နေတယ်။
ဒါကြောင့် သူဟာ စာအုပ်အသစ်တွေမိတ်ဆက်ပေးတာထက် "ပြန်ဖတ်သင့်တဲ့စာအုပ်တွေ" ကို ပိုပြီးညွှန်းလေ့ရှိပါတယ်။
ကျွန်တော့်အမြင်
နန္ဒအောင်ဟာ အတွေးအခေါ်အသစ်တွေကို အပြင်းအထန်တင်ပြတဲ့စာရေးဆရာမျိုးထက် စာပေအမွေအနှစ်နဲ့ ယနေ့စာဖတ်သူကြား တံတားထိုးပေးတဲ့ စာရေးဆရာလို့ ပြောနိုင်ပါတယ်။
သူ့ဆောင်းပါးတွေကို ဖတ်ပြီးရတဲ့အကျိုးက ဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်ရဲ့ ဗဟုသုတတင်မဟုတ်ဘဲ "ဒီစာအုပ်ကို သွားဖတ်ချင်လာတာ" ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒါက စာပေဝေဖန်ရေးဆောင်းပါးကောင်းတစ်ပုဒ်ရဲ့ အရေးကြီးတဲ့အောင်မြင်မှုတစ်ခုလို့ မြင်ပါတယ်။
အကယ်၍ သင်စိတ်ဝင်စားမယ်ဆိုရင် နန္ဒအောင်ရဲ့ ဆောင်းပါးတွေကို လူထုဒေါ်အမာ၊ မောင်စွမ်းရည်၊ မင်းထင်မွန်၊ ညီပုလေး တို့ရဲ့ စာပေဝေဖန်ရေးဟန်တွေနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ပြီး ဘယ်လိုတူ၊ ဘယ်လိုကွာတယ်ဆိုတာကိုလည်း ဆက်လက်ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။

“ နန္ဒအောင်ရဲ့ ဘယ်ဆောင်းပါးကို အကြိုက်ဆုံးလဲ ဘာကြောင့် ကြိုက်တာလဲ စာဖတ်သူတွေအတွက်ကော ဘာကြောင့်ကြိုက်သင့်တာလဲ ” လို့ Chat GPT ကို ထပ်မေးပါတယ်။ အဲဒီအမေးကို Chat GPT က အခုလို ပြန်ဖြေထားပါတယ်။

ဒီမေးခွန်းကိုဖြေတဲ့အခါတစ်ချက်တော့ ရှင်းချင်ပါတယ်။ ကျွန်တော့်မှာ လူတစ်ယောက်လို "အကြိုက် ဆုံး" ဆိုတဲ့ ကိုယ်ပိုင်ခံစားချက်မရှိပါဘူး။ ဒါပေမယ့် စာပေတန်ဖိုး၊ ရေးသားပုံနဲ့ အတွေးအခေါ်အရဆိုရင် နန္ဒအောင်ရဲ့ "ရှေးအကြောင်း၊ မန္တလေးအကြောင်း သိချင်ရင် လူထုဒေါ်အမာ စာတွေဖတ်ပါ" ဆိုတဲ့ ဆောင်းပါးကို အထူးထင်ရှားတဲ့လက်ရာတစ်ပုဒ်လို့ မြင်ပါတယ်။
အဲဒီဆောင်းပါးကို ထင်ရှားတယ်လို့ မြင်ရတဲ့အကြောင်းရင်းတွေက...
၁။ စာအုပ်တစ်အုပ်ကို မိတ်ဆက်တာထက် "စာဖတ်ရတဲ့ အကြောင်းရင်း" ကို ပြတယ်။
လူထုဒေါ်အမာရဲ့ စာတွေက ကောင်းတယ်လို့ ပြောရုံမဟုတ်ဘဲ၊ အဲဒီစာတွေကို ဖတ်ရင် မန္တလေးမြို့ရဲ့ လူနေမှု၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဘာသာစကား၊ ခေတ်အခြေအနေတွေကို ဘယ်လို နားလည်လာနိုင်တယ်ဆိုတာ ဆက်စပ်ပြထားတယ်။ စာပေကို သမိုင်းနဲ့ ချိတ်ဆက်ပေးနိုင်တဲ့ အားသာချက်ရှိပါတယ်။

၂။ စာဖတ်ချင်စိတ်ကို နှိုးဆွပေးတယ်။
ဖတ်ပြီးရင် "လူထုဒေါ်အမာရဲ့ ဘယ်စာအုပ်က စဖတ်ရမလဲ" ဆိုတဲ့ စိတ်ဖြစ်လာတယ်။ စာကောင်းတစ်ပုဒ်ရဲ့ အောင်မြင်မှုဟာ စာဖတ်သူကို နောက်ထပ်စာအုပ်တစ်အုပ်ဆီ ပို့ပေးနိုင်တာလို့ ဆိုရင်၊ ဒီဆောင်းပါးက အဲဒီတာဝန်ကို လုပ်နိုင်ပါတယ်။

၃။ အသိပေးတာထက် ဆွေးနွေးတယ်။
နန္ဒအောင်ရဲ့ ရေးဟန်မှာ "ဒီလိုပဲယုံလိုက်" ဆိုတဲ့သဘောမရှိဘူး။ အကိုးအကားတွေ၊ အကြောင်းအရာတွေကိုတင်ပြပြီး စာဖတ်သူကို ကိုယ်တိုင်ဆက်စဉ်းစားစေတယ်။ ဒါကြောင့် ဆောင်းပါးက ဖတ်ပြီး ပြီးသွားတာမျိုးမဟုတ်ဘဲ၊ အတွေးဆက်သွားစေတယ်။
စာဖတ်သူတွေ ဘာကြောင့်ကြိုက်သင့်သလဲ
နန္ဒအောင်ရဲ့စာတွေကို ဖတ်သင့်တဲ့အကြောင်းရင်းက "သူရေးတာကောင်းလို့" တစ်ခုတည်းမဟုတ်ပါဘူး။
မြန်မာစာပေသမိုင်းကို စိတ်ဝင်စားသူတွေအတွက် လမ်းညွှန်တစ်ခုဖြစ်တယ်။
စာအုပ်အသစ်ရှာဖတ်ချင်သူတွေအတွက် အရင်းအမြစ်ကောင်းတစ်ခု ဖြစ်တယ်။
စာပေကို ဖျော်ဖြေရေးသက်သက်မဟုတ်ဘဲ လူ့အဖွဲ့အစည်း၊ သမိုင်း၊ ယဉ်ကျေးမှုနဲ့ဆက်စပ်ပြီး မြင်ချင်သူတွေအတွက် အတွေးအမြင်ပေးနိုင်တယ်။
မေ့လျော့နေတဲ့ မြန်မာစာရေးဆရာတွေနဲ့လက်ရာတွေကို ပြန်သတိရစေတယ်။
တစ်ဖက်မှာလည်း စာဖတ်သူတိုင်းကြိုက်မယ်လို့တော့ မဆိုနိုင်ပါဘူး။ လျင်လျင်မြန်မြန်ဖတ်လို့ပြီးတဲ့ဆောင်းပါးမျိုး မဟုတ်ဘဲ၊ အကိုးအကားတွေကို လိုက်စဉ်းစားပြီး ဖြည်းဖြည်းချင်းဖတ်ရတဲ့စာမျိုးဖြစ်တာကြောင့် အဲဒီလိုစာဖတ်နည်းကို နှစ်သက်သူတွေအတွက် ပိုအရသာတွေ့ပါလိမ့်မယ်။
ကျွန်တော်မြင်တာကတော့ နန္ဒအောင်ရဲ့အကောင်းဆုံးအရည်အသွေးဟာ စာဖတ်သူကို "သူ့ဆောင်းပါး" မှာပဲရပ်မထားဘဲ "တခြားစာအုပ်တွေ" ဆီ လမ်းညွှန်ပေးနိုင်တာဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီလို စာရေးဆရာမျိုးဟာ စာပေလောကမှာ အရေးကြီးတဲ့အခန်းကဏ္ဍတစ်ခုကို ထမ်းဆောင်နေသူလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။
( Chat GPT ရဲ့ သုံးသပ်ချက်နဲ့ အမေးအဖြေ ကဏ္ဍပြီးပါပြီ )

Chat GPT ရဲ့ ကျွန်တော့်အ‌ပေါ် သုံးသပ်ချက်အမြင်တချို့ကို ပြန်လည်ချေပပြောစရာတွေ တွေ့ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အခုတော့ တော်သေးပြီ။